Het valt me nog vaak zwaar, maar ik heb het contact met mijn moeder verbroken. Ik mis mijn moeder. Of misschien mis ik vooral het idee van een moeder die er voor me kan zijn. Als kind kreeg ik niet wat een kind nodig heeft.

Wat het extra ingewikkeld maakt, is dat ik autisme heb. Mijn moeder heeft waarschijnlijk ADHD en ook ASS-trekken. Zeker weten doe ik het niet — en daar ga ik waarschijnlijk ook nooit meer achter komen.

Ik heb op latere leeftijd vaak geprobeerd uit te leggen wat ik nodig had. Helaas werd alles wat ik zei door haar opgevat als een verwijt. Dat vermogen om informatie meteen als kritiek binnen te laten komen, is bij mijn moeder haast tot kunst verheven. Ik heb op allerlei manieren geprobeerd mijn woorden zachter, zorgvuldiger en minder verwijtend te maken. Daar heb ik veertig jaar aan gewerkt.

Tot ik, met de nodige hulp, besefte dat iets als een verwijt opvatten óók een keuze is.
Ik ben niet voor niets psychologie gaan studeren. Inmiddels begrijp ik goed waar het vandaan komt. Mijn moeder dacht oprecht dat ze het veel beter deed dan haar eigen moeder. En eerlijk: erger dan haar jeugd kon het haast ook niet worden, als je zelf een moeder hebt gehad die al vroeg uit je leven verdween.

Nu ben ik bezig mijn handleiding te maken. Ik zorg nu dat ik krijg wat ik nodig heb. Wat ik nodig heb is ruimte, ruimte om informatie te laten zakken. Mijn moeder was alleen maar aan het communiceren. Laden op een vol hoofd, zie volle hoofd. Mijn hoofd explodeerde bijna geregeld en mijn moeder ging maar door. Nu weet ik wat ik zeggen moet om aan te geven hoe de dingen voor me werken. Een uitleg die mogelijk wel had gewerkt bij mijn moeder.

Blijft lastig.